Wat is rouw?

Rouw wordt door Van Dales woordenboek omschreven als droefheid, smart over iemands verlies door de dood. Deze vorm van verlies staat hier centraal, maar het is belangrijk om te weten dat rouw ook kan optreden na andere vormen van verlies, zoals een echtscheiding, een verhuizing of na het verlies van bepaalde aspecten van het eigen ik (lichaamsfuncties, zelfvertrouwen, idealen, iemands sociale rol).

Rouw wordt ook wel omschreven als de prijs die je betaalt omdat je je aan iemand of iets hebt gehecht. Hoe hoog die prijs is, is bij iedereen verschillend: niet iedereen betaalt dezelfde prijs. Diverse lichamelijke en geestelijke klachten als moeheid, een droge mond, droefheid, verwarde gedachten of dromen, gevoelens van schuld of zelfverwijt kunnen daarbij voorkomen.

Hoe verloopt het rouwproces?

De Amerikaan J.W. Worden spreekt met betrekking tot rouw over het takenmodel. Anders dan het bekende fasenmodel doet het takenmodel niet zozeer uitspraken over het rouwproces, maar benadrukt eerder de taken die verricht moeten worden. Het takenmodel vraagt daarmee een actievere houding van de nabestaande dan het fasenmodel: een taak voer je uit (actief) en in een fase zit je (passief). Worden benoemt vier taken.

• Taak 1   is het verwerken van het verlies door volledig te accepteren dat de persoon werkelijk dood is en dat deze niet zal terugkomen. Sommige mensen weigeren te erkennen dat de dood een vaststaand gegeven is en zo lopen ze bij de eerste taak van verwerking al vast.
• Taak 2   is het verwerken van de pijn. De pijn van het verlies moet worden erkend en doorleefd, anders zal deze naar boven komen in de vorm van bepaalde symptomen of afwijkingen. Iemand die deze tweede taak, het doorleven van de pijn, ontkent, wil de pijn niet voelen. Soms gaan mensen het proces van het doorleven van de pijn tegen door pijnlijke gedachten te mijden of door de dode te idealiseren. Ook komt het voor dat mensen hun gevoelens verdoven door overmatig medicijn- of alcoholgebruik.
• Taak 3   is het leren aanpassen aan een leven waarin de overledene ontbreekt. De nabestaande is zich, tot het verlies plaatsvond, gewoonlijk niet bewust van al de rollen die de overledene vervulde.
• Taak 4   bestaat eruit de overledene emotioneel een plaats te geven en het oppakken van de draad van het leven. Ook deze taak is niet eenvoudig: ‘alsof je zomaar een stekker ergens uit kan trekken en er ergens anders weer kan inzetten’. Niettemin is het voor een goed doorlopen van het rouwproces noodzakelijk dat de nabestaande zich (emotioneel) weer leert richten op het leven van alle dag.

Samenvattend kan gesteld worden dat rouwen ‘zwaar’ is, zowel lichamelijk als geestelijk. Dat komt goed tot uitdrukking in de term ‘rouwarbeid’, een begrip dat terugvoert op Sigmund Freud.

Bron: www.dehoop.org

Rouw en verlies

Op de pagina ‘familieberichten’ in de krant staan dagelijks vele overlijdensadvertenties. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) overlijden in ons land jaarlijks ruim 140.000 personen. Wanneer daarbij bedacht wordt dat, gemiddeld gesproken, iemand vier naasten achterlaat, betekent dit dat per jaar meer dan een half miljoen Nederlanders te maken krijgen met rouw.

Iedereen verwerkt het geleden verlies op zijn eigen manier, al dan niet met hulp van een ander. Op deze website wordt enig inzicht gegeven in wat rouw is, hoe het rouwproces kan verlopen en wat passende hulp aan een rouwende kan zijn

De puberteit is een roerige periode in het leven van een mens. Er vindt dan een enorme ontwikkeling plaats op lichamelijk, emotioneel, geestelijk en sociaal gebied. In de puberteit zijn er veel zaken en personen waaraan of aan wie een tiener zich hecht, die hem* zekerheid en veiligheid geven. Denk aan ouders, grootouders, vrienden, een coach en ook aan zaken als school, de buurt, kerk en de sportclub. Ze geven de stabiliteit die nodig is in deze onstuimige periode. Als tieners één of meer van deze personen of zaken verliezen, heeft dat een enorme impact in hun leven. Het geeft onveiligheid en onrust in hun wezen. Ze belanden in een rouwproces.

 Hulp bij rouw

'Luisteren, luisteren, luisteren en erkennen van iemands verdriet.’ Dat is, samengevat, de aanbeveling die de Lutherse predikant Hallewas doet in zijn onderzoek naar het rouwpastoraat. Aan deze aanbeveling kan de suggestie worden toegevoegd om bij het luisteren de taken uit het takenmodel voor ogen te houden. Welke aanpak je ook kiest: zorgvuldigheid is geboden wanneer je een ander wilt bijstaan in het rouwproces. Dit blijkt uit de onderstaande mogelijke reactiewijzen, ontleend aan de auteur A.R.M. Polspoel. Uit gesprekken met rouwenden blijkt dat de reactiewijzen van de omgeving tot vier vormen zijn terug te brengen:

Een niet onbelangrijk aantal mensen - uit met name de kennissenkring -, mijdt het contact met de rouwende geheel. Hoogstens uit men zijn ‘deelneming’ via een formele condoleancekaart.

Een deel bezoekt gedurende kortere of langere tijd de rouwende, maar mijdt elk gespreksonderwerp dat het verdriet op zou kunnen roepen. Men praat over duizend-en-één onderwerpen behalve over dat éne dat de rouwende uitsluitend bezighoudt.

Een minderheid spreekt met de rouwende over het verlies, luistert, maar eindigt zo’n gesprek met opmerkingen als: ‘het is erg, maar wees blij dat je je kinderen nog hebt’ of: ‘het is erg maar je hebt toch lang bij elkaar mogen zijn’ of: ‘het is erg maar kijk eens naar mijnheer T. dat is nog véél erger’.

Tenslotte is er de groep, die werkelijk de rouwende nabij wil zijn, zijn verdriet deelt, de emoties niet vermijdt en deze zelfs zo nodig activeert.

Hallewas, C.F.G.E.: In de schaduw des doods, een explorerend-descriptief onderzoek naar pastoraat aan mensen in rouw, Amsterdam, 1989

Bron: www.dehoop.org

  
Jef De Vriese

De meeste mensen reageren spontaan met boosheid wanneer hen onrecht wordt aangedaan. Soms loopt dat uit op een bittere confrontatie. Soms kruipt de benadeelde in zijn schelp, vermijdt hij verder conflict en treurt hij eenzaam. Soms roemt het slachtoffer zijn incasseringsvermogen en tolerantie, maar vergeet dat Paulus de gemeente van Korinte terechtwees omdat zij een man die in zonde leeft niet aanpakken (1 Kor. 5). Sommige mensen hebben heel veel geduld en anderen zijn licht ontvlambaar. Welke houding is nu bijbels?
Het leven is niet eenvoudig. Soms moet je spreken, soms zwijgen. Soms moet je aanvallen en soms verdedigen. Soms moet je lijden om Christus’ wil en soms moet je tegen het onrecht ingaan. De volgende principes kunnen u helpen om een goede keuze te maken:

Janny vindt haar hele keuken vies, terwijl er alleen maar een paar vetspetters op de kookplaat zitten. Hans moet en zal een tien halen voor zijn tentamen Engels, want anders vindt hij zichzelf een stommeling. Zomaar twee voorbeelden van perfectionisme.

Perfectionisme is iets waar we allemaal mee te maken hebben. Óf omdat we zelf perfectionistisch zijn óf omdat iemand in onze omgeving perfectionistische trekken heeft.

Maar wat is perfectionisme precies? Waar komt het vandaan? Wat zijn de kenmerken en wat kunnen gevolgen van perfectionisme zijn? Wat zegt de Bijbel over dit onderwerp? Hier vind je antwoorden op deze vragen.
 

Wat is perfectionisme?
Perfectionisme is het streven naar volmaaktheid bij het uitvoeren van een taak. Als dat de enige betekenis zou zijn, lijkt perfectionisme op het eerste gezicht een positieve eigenschap.

Maar perfectionisme is ook: het stellen van te hoge eisen doordat men het relatieve in de waarde van het object niet kan inzien. Amerikanen stellen het zelfs nog scherper en omschrijven perfectionisme als een ongezond streven naar uitmuntendheid. Perfectionisten geloven namelijk dat ze geen fouten mogen maken en dat ze altijd en overal, in alle situaties, de hoogste staat van perfectie moeten bereiken. Als dat niet lukt, vinden perfectionisten dat ze gefaald hebben.

Er zit dus duidelijk ook een negatieve kant aan perfectionisme. En dat terwijl in onze maatschappij perfectionisme vaak gezien wordt als noodzaak voor succes. Ten onrechte, want recente studies hebben aangetoond dat perfectionisme succes juist in de weg kan staan.